Pierwsze spotkanie
Jak wygląda
Pierwsze wizyty w gabinecie neurofeedback w Rzeszowie
Każda terapia wymaga na początku określenia zaburzeń, nad którymi będziemy pracować i określenia mierzalnych celów, tak żeby można było w trakcie terapii monitorować postępy. W przypadku metody neurofeedback zazwyczaj przebieg terapii wygląda jak na schemacie przedstawionym obok. Pierwsze dwa spotkania są spotkaniami diagnostyczno-organizacyjnymi, podczas których wykonujemy badanie diagnostyczne QEEG, wypełniamy ankietę lub przeprowadzamy wywiad. Następnie omawiamy uzyskane dane, na podstawie których ustalamy cele treningu, a więc zaburzenia lub funkcje nad którymi będziemy pracować. Dobieramy indywidualne protokoły treningowe i ustalamy harmonogram spotkań.
Trzecie i kolejne spotkania są już sesjami treningowymi.
Istnieje również możliwość spotkania informacyjnego na samym początku, jeżeli ktoś preferuje kontakt osobisty zamiast kontaktu telefonicznego czy mailowego.
Każda terapia wymaga na początku określenia zaburzeń, nad którymi będziemy pracować i określenia mierzalnych celów, tak żeby można było w trakcie terapii monitorować postępy. W przypadku metody neurofeedback zazwyczaj przebieg terapii wygląda jak na schemacie przedstawionym poniżej.
Pierwsze dwa spotkania są spotkaniami diagnostyczno-organizacyjnymi, podczas których wykonujemy badanie diagnostyczne QEEG, wypełniamy ankietę lub przeprowadzamy wywiad. Następnie omawiamy uzyskane dane, na podstawie których ustalamy cele treningu, a więc zaburzenia lub funkcje nad którymi będziemy pracować. Dobieramy indywidualne protokoły treningowe i ustalamy harmonogram spotkań.
Trzecie i kolejne spotkania są już sesjami treningowymi.
Istnieje również możliwość spotkania informacyjnego na samym początku, jeżeli ktoś preferuje kontakt osobisty zamiast kontaktu telefonicznego czy mailowego.
Pierwsze spotkanie
Podczas pierwszego spotkania przeprowadzamy badanie diagnostyczne QEEG, które jest również zwane „mapa mózgu”. Badanie jest bezinwazyjne i bezbolesne. QEEG polega na pomiarze aktywności mózgu w 20 różnych obszarach głowy.
Pomiaru dokonuje się za pomocą elektrod przyklejanych do głowy za pomocą pasty przewodząco-klejącej oraz elektrod usznych w postaci klipsów, które przypinane są do płatków usznych.
Pomiar przebiega w trzech różnych fazach: przy oczach zamkniętych, oczach otwartych i podczas wykonywania różnych zadań (czytanie, słuchanie, liczenie itp.). Zadania oczywiście dostosowane są trudnością do wieku osoby badanej. Na podstawie zarejestrowanych danych, specjalistyczny program komputerowy wykorzystujący zaawansowane algorytmy przetwarzania sygnałów tworzy mapę mózgu. Badanie wykonuje się w pozycji siedzącej i standardowo czas jego trwania wynosi jedną godzinę. Badanie nie wymaga jakichś szczególnych przygotowań, jednakże należy zastosować się do informacji zawartych w dokumencie „Jak przygotować się do badania QEEG”, który można pobrać tutaj.
Na pierwszym spotkaniu przeprowadzany jest wywiad z pacjentem lub rodzicem jeżeli pacjentem jest dziecko. Dodatkowo, przed spotkaniem, na którym będzie przeprowadzane badanie QEEG należy wypełnić ankietę zawierającą 143 pytania. Na podstawie ankiety ustalone zostaną prawdopodobne obszary mózgu, które należy trenować, a które wynikają ze zgłaszanych symptomów/zaburzeń. Zarówno ankietę jak i instrukcję jak ją prawidłowo wypełnić można pobrać tutaj. Ankieta występuje w dwóch wersjach: do druku w formacie pdf, oraz w wersji pliku w formacie Microsoft Excel. W przypadku wersji pdf, pobieramy plik „Ankieta subiektywna (pdf)”, drukujemy, wypełniamy zgodnie z instrukcją „Ankieta subiektywna (pdf) – instrukcja” i przynosimy na spotkanie, na którym będzie przeprowadzane badanie QEEG. W przypadku wersji Microsoft Excel, pobieramy plik „Ankieta subiektywna (excel)”, wypełniamy na komputerze zgodnie z instrukcją „Ankieta subiektywna (excel) – instrukcja”. Zapisujemy plik i wysyłamy na adres mailowy gabinet@neurofeedback.rzeszow.pl przed przyjściem na spotkanie, na którym będzie przeprowadzane badanie QEEG.
Drugie spotkanie
Na drugim spotkaniu omawiamy wyniki badania QEEG oraz ankiety subiektywnej. Na podstawie anomalii wykrytych w QEEG, oraz obszarów mózgu, które należy trenować według ankiety, ustalamy cele treningowe i dobieramy protokół treningowy. Tylko współwystępowanie symptomów pochodzących z ankiety/wywiadu z symptomami wykrytymi w badaniu QEEG stanowi przesłankę do rozpoczęcia terapii.
Przykład: rodzic stwierdza, że jego dziecko ma trudności w uczeniu się, nie może doprowadzić wieloetapowego zadania do końca, często wpada w zamyślenie, podczas czytania lub słuchania szybko traci koncentrację. Z badania QEEG wynika, że występuje podniesiona wartość wskaźnika theta/beta, występuje niewłaściwa dynamika tego wskaźnika, tj. jego wartość wzrasta przy przejściu do wykonywania zadania oraz występują podniesione amplitudy fal theta w lewym płacie czołowym. Tego typu wzorzec QEEG wskazuje na problemy z przetwarzaniem, a więc potwierdza występowanie rzeczywistych symptomów. W takim przypadku terapia neurofeedback jest jak najbardziej wskazana.
Po ustaleniu zaburzeń/funkcji, nad którymi będziemy pracować, dobierane są protokoły treningowe. Protokół treningowy jest programem komputerowym, który przetwarza i analizuje mierzone fale mózgowe i dostarcza informacji zwrotnej (nagrody) osobie trenującej w postaci np. gry komputerowej, filmu czy różnego rodzaju dźwięków. Parametry protokołów dobierane są indywidualnie dla każdego pacjenta.
Wracając do przytoczonego przed chwilą przykładu dziecka z zaburzeniami przetwarzania, bezpośrednim celem treningu będzie tłumienie fal theta i wzmacnianie fal beta w lewym płacie czołowym. Tak więc parametry protokołu będą tak dobrane, że nagroda będzie generowana tylko w momentach kiedy osoba trenująca będzie obniżała fale theta i wzmacniała fale beta.
Ostatnim elementem drugiego spotkania jest ustalenie harmonogramu sesji treningowych. Optymalna liczba sesji to 2-3 tygodniowo, zupełne minimum to jedna sesja treningowa. Zaznaczyć jednak trzeba, że przy jednej sesji tygodniowo rezultaty nie będą tak szybkie jak przy większej liczbie sesji.
Trzecie i kolejne spotkania
Trzecie i kolejne spotkania są już sesjami treningowymi podczas których pracujemy nad danymi zaburzeniami lub poprawiamy wybrane funkcje. Przebieg kolejnych sesji treningowych wygląda bardzo podobnie. Każda sesja treningowa rozpoczyna się od montażu elektrod w określonych lokalizacjach na głowie pacjenta. Elektrody mocowane są na głowie za pomocą pasty przewodząco-klejącej. Dodatkowo na płatkach uszu mocowane są elektrody referencyjne w postaci klipsów. Następnie terapeuta uruchamia właściwy protokół treningowy dla danego pacjenta i sprawdza jakość sygnału z elektrod. Pacjent może rozpocząć właściwy trening. Każdy trening podzielony jest na kilka 2-5 minutowych rundek. Z początku będą to krótsze 2 minutowe rundy, ale z czasem będą wydłużane do 5 minut. Zadaniem osoby trenującej będzie zmiana i utrzymanie jak najczęściej i jak najdłużej pożądanego stanu umysłowego (utrzymanie właściwego wzorca fal mózgowych), za co będzie nagradzany. Jeżeli np. sygnałem zwrotnym będzie film, to nagrodą za przebywanie we właściwym stanie będzie odtwarzanie filmu wraz z dźwiękiem. Natomiast, jeśli pacjent będzie oddalał się od pożądanego stanu (generował niepożądany wzorzec fal mózgowych), film będzie się przyciemniał i dźwięk przyciszał, co będzie stanowić swojego rodzaju karę. W ten sposób uczymy nasz mózg jak wchodzić i utrzymywać właściwe wzorce fal mózgowych. Wraz ze wzrostem liczby sesji treningowych zmiany zaczną się utrwalać czyli będą powstawać nowe połączenia nerwowe w mózgu, które będą odpowiedzialne za utrzymanie pożądanego stanu umysłowego po zakończonym treningu.
Czas trwania jednego spotkania to ok. 60 minut w przypadku młodzieży i dorosłych, natomiast ok. 30 minut w przypadku młodszych dzieci. Długość trwania terapii zależy od bardzo wielu czynników takich jak: rodzaj i stopień zaburzenia, indywidualnej zdolności uczenia się, zaangażowania, częstotliwości treningów. Szacunkowe liczby sesji zależnie od stopnia zaburzenia to: 30 sesji dla lekkich zaburzeń, 60 sesji dla średnich zaburzeń, oraz 90 lub więcej sesji dla ciężkich zaburzeń.